Học tiếng Việt tại Lào

160
Thầy cô giáo người Việt Nam trong khóa huấn luyện về giảng dạy tiếng Việt, do Ủy ban người Việt Nam ở nước ngoài, Bộ Ngoại giao và Bộ Giáo dục- Đào tạo tổ chức.

Người Việt Nam tại Lào hiện có khoảng 40.000 người. Cuộc sống của bà con cơ bản ổn định, đoàn kết, gắn bó, hòa nhập xã hội sở tại và luôn hướng về quê hương. Đặc biệt, tại Lào, có rất nhiều thầy cô giáo người Việt gắn bó, truyền dạy tiếng Việt cho con em kiều bào bằng tất cả tình cảm, tâm huyết…

Gieo chữ Việt trên đất Lào

Hầu hết các gia đình Việt kiều tại Lào đều rất chú trọng việc dạy tiếng Việt cho thế hệ sau. Không chỉ học ở trường do Hội Việt kiều thành lập, tiếng mẹ đẻ còn được truyền dạy bằng hình thức thi văn nghệ, qua việc các bà, các mẹ thi nấu và thuyết minh về món ăn Việt… Các cô giáo khi lên lớp giờ tiếng Việt đều mặc áo dài truyền thống của Việt Nam như là một cách giúp các em nhắc nhớ đến quê hương.

Cũng từ nhu cầu của các bậc phụ huynh, các trường hữu nghị lần lượt ra đời đáp ứng nhu cầu của bà con người Việt ở đây.

Theo lời cô Nguyễn Thị Hương (trường Song ngữ Lào – Việt Nam Nguyễn Du) thì cô sang đây dạy chữ cho con em người Việt hơn 20 năm. Từng đó năm gắn bó với ngôi trường, không biết bao thế hệ học trò đã được cô dạy dỗ, không chỉ dạy tiếng Việt mà còn giúp các em hiểu và trân trọng hơn những bản sắc văn hóa truyền thống của dân tộc.

“Vinh dự là một nhà giáo, nhưng còn vinh dự hơn khi hàng ngày, hàng giờ đang mang tiếng Việt đến gần hơn với con em Việt kiều nơi đất nước bạn Lào”, cô chia sẻ.

Ngôi trường này do Hội người Việt Nam ở Thủ đô Viêng Chăn và Chính phủ Việt Nam xây dựng trên diện tích hơn 10 ngàn m2, có 37 phòng học và các phòng chức năng. Với cơ sở khang trang, kiên cố, trang thiết bị dạy học đủ đáp ứng tốt cho việc dạy – học của 1.780 học sinh và hơn 100 thầy cô cán bộ, giáo viên nhà trường.

Thầy Somsack Souksan, Hiệu trưởng Trường song ngữ Lào – Việt Nam Nguyễn Du, cho biết: Từ nhiều năm nay ở ngôi trường này, thầy cô như là một “đại sứ văn hóa” xây dựng hình ảnh, tạo mối quan hệ tốt đẹp với bà con, học sinh nơi trường xây dựng. Các thầy cô cũng chính là những người bồi đắp cho các thế hệ học sinh nhà trường về tình hữu nghị Lào – Việt Nam thủy chung, son sắt.

Ngoài trường song ngữ Việt – Lào Nguyễn Du còn có trường THPT hữu nghị Lào – Việt Nam, Trường trung học hữu nghị Viêng Chăn – TP HCM… Tại Lào, hiện nay có 12 trường học và trung tâm dạy tiếng Việt cho thanh thiếu niên Việt kiều. Ngoài giờ học chính trên lớp hay vào dịp hè, các thanh thiếu niên kiều bào lại tham gia vào những lớp học tiếng Việt như thế này.

Các thầy cô giáo luôn nỗ lực, kiên trì và không quản vất vả để truyền dạy tiếng Việt cho các thế hệ học trò nơi đất nước triệu voi. Mặc dù cơ sở vật chất còn thiếu thốn, hay những khác biệt trong yếu tố ngôn ngữ, văn hóa nhưng không làm các thầy cô nản lòng, có người đã gắn bó ở đây đến 15, 20 năm và chọn Lào là quê hương thứ hai của mình.

Không phụ lòng của các thầy cô, Supapon (nhà ở Viengchan, có bố là người Lào, mẹ người Việt) giờ đã nói tiếng Việt rất sõi, Supapon bảo tiếng Việt thấm vào tâm hồn em qua những câu chuyện, những bài hát dân ca mẹ ru em từ ngày bé. Theo học tại các Trung tâm tiếng Việt, em đã được thầy cô rèn rũa rất nhiều để không còn viết sai lỗi chính tả, không còn ngọng “n” với “l”. Các thầy cô cũng kể cho em nghe rất nhiều về quê hương Việt Nam, em mong muốn sau này trở thành du học sinh Việt Nam và ngôi trường em chọn để học chính là Đại học Quốc gia.

Còn đó những khó khăn  

Tuy nhiên, có một thực tế là tình trạng thiếu giáo viên tiếng Việt có trình độ, kinh nghiệm; nhiều tỉnh chưa có trường tiếng Việt cho con em theo học, nhiều tỉnh chỉ có trường cấp 1, không có trường cấp 2 nên sau khi biết đọc biết viết, lên cấp 2 các em lại quên tiếng Việt; thiếu sách giáo khoa tiếng Việt phù hợp với trình độ học sinh Việt kiều… khiến công tác dạy và học tiếng Việt cho các em vẫn chưa được như mong muốn.

Ngoài ra, theo lời của Ngọc Ánh một  tình nguyện viên dạy tiếng Việt ở Lào thì dạy tiếng Việt cho người nước ngoài đã khó, nhưng đối với người Lào thì khó khăn hơn bởi cách phát âm và ngữ pháp của tiếng Việt và tiếng Lào hoàn toàn khác biệt. Khi dạy, ngoài chuẩn bị giáo án thì mình vừa phát âm nhưng cơ thể phải làm rất nhiều động tác tạo hình, thậm chí phải thể hiện bằng hình vẽ trên bảng để người học dễ hiểu hơn.

Không chỉ thuần túy dạy học, các tình nguyện viên còn đóng vai trò là những đại sứ thiện chí cho tình hữu nghị hai nước Việt – Lào. Lồng vào bài giảng dạy tiếng Việt, các tình nguyện viên giúp học viên tìm hiểu về truyền thống, lịch sử hai nước; giao lưu văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao; tư vấn, hỗ trợ cho học sinh Lào có nguyện vọng đăng ký học tập tại các trường Đại học ở Việt Nam.  Cùng với đó là các cuộc thi tìm hiểu quan hệ hữu nghị đặc biệt Việt Nam – Lào bằng cả hai thứ tiếng, từ đó giúp học sinh và nhân dân hai nước hiểu hơn về mối quan hệ hữu nghị đặc biệt Việt – Lào.

Cộng đồng người Việt tại Lào ngày càng có nhiều khởi sắc và ngày càng quan tâm tới công tác hội. Nhiều hội hoạt động rất tích cực, đặc biệt là trong công tác hỗ trợ bà con làm các loại giấy tờ tùy thân… Cộng đồng cũng rất tích cực tham gia vào việc đón tiễn, gặp mặt các đoàn lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước ta sang thăm và làm việc tại Lào; tích cực tham gia vào các đợt quyên góp ủng hộ quân dân Trường Sa, đồng bào bị thiệt hại do bão lụt của Lào và Việt Nam; ủng hộ các nạn nhân chất độc màu da cam, những người có hoàn cảnh khó khăn, người già không nơi nương tựa…

Theo ông Nguyễn Duy Trung – Chủ tịch Tổng hội người Việt Nam tại Lào, Tổng hội luôn kêu gọi kiều bào nghiêm chỉnh chấp hành chủ trương, đường lối, pháp luật của Đảng, Nhà nước Lào. Thông qua việc thường xuyên tổ chức các chương trình giao lưu văn hóa, văn nghệ để tạo không gian sinh hoạt chung cho bà con kiều bào, đặc biệt là giới trẻ, qua đó Tổng hội tuyên truyền, giáo dục về văn hóa Việt Nam, về quan hệ hữu nghị đặc biệt giữa hai dân tộc Việt Nam – Lào để những người trẻ thấy được vai trò, trách nhiệm của mình với đất nước, với việc giữ gìn, phát huy mối quan hệ đặc biệt Việt – Lào.

Thanh Minh